De korte versie
**ZZP starten is één middag paperwork en drie beslissingen.** De paperwork: KvK-inschrijving (€ 82,25 in 2026), automatisch krijg je een btw-nummer, en je bent klaar om te factureren. De drie beslissingen die er écht toe doen: (1) welk boekhoudpakket gebruik je, (2) neem je een arbeidsongeschiktheidsverzekering, (3) wel of geen KOR-regeling. De rest is uitvoering.
Alle andere 'ZZP-starterscursussen' overladen je met details die pas over jaren relevant worden. In deze gids: alleen wat je in maand 1 nodig hebt, met concrete kosten en tools voor 2026.
Snel de essentie: doe de boekhoudsoftware-kiezer, reken je uurtarief uit, check of KOR loont. Details lezen? Ga verder.
Stap 1: KvK-inschrijving
Je ZZP-status begint met inschrijving bij de Kamer van Koophandel. In 2026 kost dat € 82,25 (eenmalig). Maak een online afspraak, neem je legitimatie mee, en 30 minuten later ben je ingeschreven.
Wat je vooraf regelt: bedrijfsnaam kiezen (kan ook je eigen naam zijn), rechtsvorm bepalen (voor ZZP is dat 'eenmanszaak'), en een bedrijfsomschrijving in max 200 tekens. Je kunt later moeilijk de naam wijzigen — kies bewust maar niet te preciezer dan nodig. 'Freelance grafisch ontwerp' is beter dan 'Grafisch ontwerp voor B2B-tech-startups' — de laatste sluit doelgroepen uit die je later wél wilt.
Direct na inschrijving krijg je: KvK-nummer, en (na 3-5 werkdagen) een btw-identificatienummer van de Belastingdienst. Beide moet je op elke factuur zetten — check onze factuur-eisen-checker om zeker te zijn.
Stap 2: Zakelijke bankrekening (optioneel maar aanbevolen)
Wettelijk hoef je geen zakelijke rekening als eenmanszaak — maar het scheelt je 3-5 uur per maand aan administratie. Alle inkomsten en uitgaven op één rekening = automatische bankkoppeling in je boekhoudpakket = geen handmatige categorisatie meer.
- **Bunq** (~€ 8-15/mnd) — snelste onboarding, sterke app, goede integraties met boekhoudpakketten
- **Rabobank ZZP-rekening** (~€ 12/mnd) — meest geaccepteerd door klanten, integratie met SnelStart
- **Knab** (~€ 10/mnd) — betrouwbaar Nederlands, sterke categorisatie
- **ING Zakelijk** (~€ 13/mnd) — traditioneel, brede acceptatie
- **Moneybird's rekening** — inbegrepen bij Moneybird-abonnement, geen aparte kosten
Kort advies
Voor de meeste ZZP'ers: kies Bunq of Knab als je online-first bent, Rabobank als je klanten formeler zijn en op een Rabobank-referentie vertrouwen, of Moneybird's geïntegreerde rekening als je toch al met Moneybird werkt.
Stap 3: Boekhouding opzetten
Dit is de grootste beslissing: welk boekhoudpakket ga je gebruiken? Op een gemiddelde ZZP-administratie ben je 2-4 uur per week bezig met facturen, bonnetjes en bank-boekingen. Het juiste pakket brengt dat terug naar 1-2 uur.
Voor de meeste startende ZZP'ers zijn er drie relevante keuzes: Moneybird (€ 15/mnd, design-favoriet), e-Boekhouden (€ 9,95/mnd, 15 maanden gratis voor starters onder 15 mnd KvK-inschrijving), of Jortt (gratis Starter voor alleen facturen, betaald pakket vanaf € 19,95/mnd).
Niet zomaar kiezen: doe onze boekhoudsoftware-kiezer — 6 vragen, één gerichte aanbeveling voor jouw situatie. Wat is beslissend: hoeveel facturen per maand, wel/geen personeel, wel/geen KOR-plan, en of je zelf boekhoudt of met accountant werkt. Zie ook onze uitgebreide gids boekhoudsoftware voor ZZP'ers.
Stap 4: Uurtarief bepalen
De grootste fout die startende ZZP'ers maken: te laag beginnen. Onder marktprijs beginnen kost je niet alleen inkomsten, het positioneert je als amateur — klanten die op prijs kopen blijven op prijs kopen (en vertrekken als iemand goedkoper is).
Reken vanaf dag één minstens 80% van wat een ervaren freelancer in jouw vakgebied vraagt. Voor concrete berekening: doe onze ZZP-uurtarief-calculator — 5 vragen (gewenst netto, uren, kosten, belastingdruk), één berekend tarief met breakdown. Voor de diepere achtergrond: complete ZZP-uurtarief-gids 2026.
Ballpark 2026 voor NL-markttarieven: junior/starter dienstverlener € 45-70/uur, ervaren specialist € 80-140/uur, senior consultant € 120-200/uur. Voor IT en juridisch: hoger. Voor coaching en creatieve dienstverlening: iets lager. Onder de € 45/uur werk je waarschijnlijk voor onder het effectief minimumloon na kosten en belasting.
Stap 5: Verzekeringen — wat is écht nodig?
Als werknemer had je automatisch dekking voor arbeidsongeschiktheid, ziekte en pensioen. Als ZZP'er niet — en dat is een reëel financieel risico. Wat je moet overwegen:
- **Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV)**: € 100-350/mnd. De belangrijkste. Zonder val je bij langdurige ziekte terug op de bijstand (€ 1.400/mnd bruto voor alleenstaanden). Alternatieven: broodfonds (€ 50-100/mnd, max 2 jaar dekking) of AOV met eigen risicoperiode van 1-2 jaar (€ 60-150/mnd).
- **Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering (BAV)**: € 15-40/mnd. Dekt schade die jij bij klanten aanricht. Voor kenniswerkers niet altijd nodig; voor bouw, medische diensten, IT-consultancy wel.
- **Beroepsaansprakelijkheidsverzekering (BAV pro)**: € 25-80/mnd. Voor advies-fouten (bijv. verkeerd juridisch advies dat klant schade toebrengt). Voor IT-consulting, juridisch advies, financieel advies aan te raden.
- **Pensioenopbouw**: geen verzekering, wel essentieel. Reken minimaal € 200-400/mnd om iets vergelijkbaars aan werknemerspensioen op te bouwen. Doe via een aparte pensioen-ZZP-regeling of individuele lijfrente.
- **Ziektekostenverzekering**: vergelijkbaar met werknemer, € 130-180/mnd basispakket 2026. Verplicht.
Stap 6: KOR of niet?
De Kleineondernemersregeling (KOR) is een btw-vrijstelling: onder € 20.000 jaaromzet reken je geen btw, doe je geen btw-aangifte, maar mag je ook geen btw terugvragen op zakelijke inkoop.
**Loont KOR als**: je vooral aan particulieren factureert (zij betalen 21% btw als extra bovenop je prijs — dat kun je nu wegstrepen of als marge houden), én je hebt weinig zakelijke uitgaven met btw.
**Loont KOR niét als**: je vooral aan zakelijke klanten factureert (zij trekken btw toch af) en/of je hebt veel zakelijke inkoop (die aftrek verlies je).
Reken exact door voor jouw situatie: KOR-calculator. Belangrijke bijkomstigheid: je zit minstens 3 jaar aan de KOR vast. Groei je door de € 20.000 grens tijdens het jaar, dan moet je jezelf direct uitschrijven en alsnog btw gaan rekenen — bewerkelijk.
Stap 7: Je eerste factuur
Als je bovenstaande stappen hebt afgehandeld, is de eerste factuur een routineklus. Wat er op moet: uniek factuurnummer, factuurdatum, jouw en klantgegevens (naam, adres, btw-nummer, KvK-nummer), duidelijke omschrijving van geleverd werk, aantal en eenheid, prijs excl. btw, btw-tarief, btw-bedrag, totaalbedrag.
Alle grote boekhoudpakketten (Moneybird, e-Boekhouden, Jortt) genereren automatisch facturen die voldoen aan alle Belastingdienst-eisen mits je bedrijfsgegevens correct zijn ingesteld. Als je liever met Word of PDF werkt — check dan je factuur via onze factuur-eisen-checker om er zeker van te zijn dat alle verplichte velden erop staan.
Verstuurstiming: verstuur je factuur op de dag van levering (niet later). Betaaltermijn: standaard 14-30 dagen. Vermeld op de factuur expliciet 'te voldoen binnen 14 dagen' — psychologisch werkt dit beter dan het onbenoemd laten.
Kosten in het eerste jaar — realistisch overzicht
Wat je in het eerste jaar minimaal kwijt bent aan zakelijke kosten (2026-tarieven):
- **KvK-inschrijving**: € 82,25 eenmalig
- **Boekhoudpakket**: € 0-15/mnd (starters vaak gratis eerste 15 mnd bij e-Boekhouden)
- **Zakelijke rekening**: € 0-15/mnd (of gratis met Moneybird)
- **Ziektekosten**: € 130-180/mnd (was je toch al kwijt als werknemer)
- **AOV of broodfonds**: € 50-150/mnd (variabel)
- **Tools/software** (Adobe, Slack, etc.): € 50-200/mnd afhankelijk van vakgebied
- **Telefoon/internet zakelijk aandeel**: € 20-50/mnd
- **Accountant** (optioneel, jaarafsluiting): € 500-1.500/jaar
- **Scholing/bijhouden vak**: € 30-100/mnd
Wat dit betekent voor je tarief
Totaal: voor de meeste dienstverlenende ZZP'ers zit je op € 400-800/mnd aan zakelijke lasten in het eerste jaar. Reken dit mee in je uurtarief — anders werk je effectief onder het minimumloon.
Veelgemaakte fouten in maand 1-3
- **Te laag beginnen** — starters vragen gemiddeld 30-40% onder markttarief. Vermijd dat: reken op basis van je gewenste netto, niet op basis van 'wat een klant wil betalen'.
- **Bonnetjes verzamelen 'voor later'** — na 3 maanden stapels heb je grote OCR-problemen en vergeten uitgaven. Verwerk bonnetjes wekelijks.
- **Fluffy factuuromschrijving** — 'werkzaamheden diverse' zegt niks. De Belastingdienst wil zien wát geleverd is (voor btw-controle) en de klant wil weten waarvoor hij betaalt. Wees specifiek.
- **Vergeten belasting apart te zetten** — geld dat binnenkomt is niet je geld. Zet direct 30-35% opzij voor IB + Zvw + btw. Anders kom je in april/mei in de problemen.
- **Zonder AOV starten** — 'ik ben jong en gezond' is geen argument. Twee jaar ziekte zonder AOV = bijstand of failliet. Regel het in maand 1.
- **Meteen KOR aanvragen zonder rekensom** — KOR loont voor sommigen, kost anderen geld. Reken door voordat je aanvraagt — je zit er 3 jaar aan vast.
Verdiepend lezen
- **Uurtarief**: complete gids + calculator
- **Boekhouding**: boekhoudsoftware voor ZZP'ers + kiezer
- **KOR**: uitleg + calculator
- **Facturatie**: zakelijke factuureisen + checker
- **AI in boekhouden**: wat werkt écht in 2026?
- **Bewaarplicht**: hoe lang bewaar je facturen?